Lookaround
/

Nostalgie in woord en beeld

 

 

De wielrijder als ontdekkingsreiziger

In de jaren twintig van de vorige eeuw is het maken van een grote fietstocht nog een onbekende bezigheid. Voor deze tak van vakantieplezier was het wederom de Veluwe die, met haar goede mogelijkheden op dit gebied, hiertoe een extra aanzet gaf.
Men bedenke dat omstreeks 1890 90% van de Nederlanders van het land weinig anders kende dan een aantal per trein bereikbare, bekende plaatsen.
Ook van de Veluwe kon worden gezegd dat de streek als ‘terra incognita’ gold.
Het was de fietser, die als een soort ontdekkingsreiziger de Veluwe aandeed, maar wie ging er nou voor een wat grotere verplaatsing op een fiets zitten. En voor degene, die toch 'pedaleur' of  'pedaleuse' wilde zijn of worden, moesten gedragsregels komen.

In het jaar 1928 verschijnen er ‘Nuttige wenken voor het organiseren van fietstochten’ (citaat):
1. Zorg dat u goed kunt fietsen.
2. Zorgt dat uw fiets voor ’t vertrek in orde is.
3. Kijkt goed uw banden en ventiel na.
4. Neemt altijd een goede lantaarn mee, die als u geen kaars, olie- of carbidlamp hebt, van te voren thuis vult.
5. Neemt zoveel mogelijk plak- en ander gereedschap mee.
6. Zorgt altijd een goede fietspomp bij u te hebben.
7. Houdt u aan de aanwijzing van degeen, bij wie die dag de leiding berust.
8. Blijft steeds bij elkaar en rijdt niet vooruit als dit niet nodig is.
9. Rijdt zo min mogelijk op de fiets van een ander.
10. Komt op tijd op de afgesproken plaats, zodat de troep op tijd kan vertrekken en onderweg zich niet behoeft te haasten.

Fietsroutes

Algemeen: 
- De routeplanning is gedaan aan de hand van de ANWB-fietskaart Veluwe nr 8, 1:50.000 (1cm = 500 m           
  De route wordt aangeduid met de nummers van knooppunten (twee-cijferig) en paddenstoelen (vijf-cijferig).
- Bij elke route zal met een * de bijzonderheid, waarbij men in de buurt van of langs komt en die in deze gids voorkomt, worden   aangegeven.
- De route kan op ieder willekeurig punt worden ‘opgepakt’.
- De afstand (tussen twee punten en het totaal) is aangegeven in kilometers.

1. Route Eleonora (24 km)
    Vertrekpunt Ermelo * (parkeermogelijkheid aanwezig)
– 77 (0,5) (0,5) – 20283 – (1,5) (2,0) – 21005 – (0,5) (2,5) – 20289 (1,3) ** (3,8) – 21031 (1,3) (5,1) – 21030 – (0,5) (5,6) – 83 (2,5) *** (8,1) – 86 (1,3) (9,4) 87 – (2,6) (12) – 88 (1,2) (13,2) 73 – (3,5) **** (16,7) – 84 (1,3) ***** ( 18,0) – 85 (5,2) (23,2) - 77 
* Ermelo, ** Romeins legerkamp, *** Kerk, tolhuis, kasteel en tuin, boerderij “de Molen”, Elonora’s Pol Staverden Informatiecentrum Gelders landschap, **** Zwarte Boer en (huize)Leuvenum
***** Zandmolen Hierdense beek

2. De route langs “ ’t Heilig Huuske” (25 km)
    Vertrekpunt Ermelo * 
- 77 (1,7) (1,7) – 78 (1,0) (2,7) – 39 (2,0) (4,7) – 80 (2,4) (7,1) – 30  (2,0) ** (9,1) – 20 (2,6) *** (11,7) – 56 (3,4) **** (15,1) – 81 (1,6) (16,7) – 82 (1,5) (18,2) – 83 (2,6) ***** (20,8) – 79 (2,2) (23,0) – 78 (1,7) (24,7) – 77   
* Ermelo, ** Putten, *** Schovenhorst, **** Drie, ***** Schaapskooi Ermelosche Heide

3. Veluanus-route (27 km)
    Vertrekpunt Ermelo * 
- 77 (1,7) (1,7) – 78 (1,0) (2,7) – 39 (2,0) (4,7) 80 – (2,3) (7,0) 56 – (4,9) (11,9) 57 – (4,7) ** (16,6) 58 – (0,6) *** (17,2) – 59 (3,8) **** (21,0) – 81 (1,7) 22,7) – 79 (2,2) (24,9) 78 – (1,7) (26,6) 77 
* Ermelo, ** Bergsham, *** Garderen, **** Drie

4. Langs de Hunneschans (17 km)
    Vertrekpunt Drie * (parkeermogelijkheid aanwezig)
- 81 (1,6) (1,6) – 82 (4,0) ** (5,6) – 60 (0,5) (6,1) – 61 *** (rechtsaf naar Uddelermeer en Hunneschans, daarna weer naar) 61 – (4,7) (10,8) – 86 (2,5) **** (13,3) – 83 (1,6) (14,9) – 82 (1,6) (16,5) – 81 
* Drie, ** Houtdorperveld, *** Uddelermeer/Hunneschans, **** Kerk, tolhuis, kasteel en tuin, boerderij ‘De Molen, Elonora’s Pol Staverden Informatiecentrum Gelders landschap

5. De Kolenbrandersroute (30 km)
    Vertrekpunt Uddelermeer * (parkeermogelijkheid aanwezig)
- 61 (10,1) ** (10,1) – 09 (1,9)  (12,0) – 08 (7,2) *** (19,2) – 39 (1,8) **** (21,0) – 89 (2,3) (23,3) – 87 (1,3) (24,6) 86 – (4,7) (29,3) – 61
* Uddelermeer en Hunneschans, ** Het Aardhuis, *** Kroondomein, **** Elspeet

6. Hallo, hier Radio Kootwijk (29 km)
    Vertrekpunt Garderen * (parkeermogelijkheid aanwezig)
- 58 (7,7) (7,7) – 81 (7,1) ** *** (14,8) – 40 (0,8) (15,6) – 41 (2,7) (18,3) – 38 (4,5) (22,8) – 62 (0,5) (23,3) – 01781 linksaf (2,6) (25,9) – 20276 rechtsaf (2,5) (28,4) 58 
* Garderen, ** Kootwijk, *** Radio Kootwijk, **** Zie ook: langs de Hessenweg

7. Langs het Veluwemeer (24 km) 
    Vertrekpunt knooppunt 50 (parkeermogelijkheid aanwezig)
- 50 (3.8) * (3,8) – 51 (1,9) (5,7) – 53 (1,4) (7,1) – 54 ((2,1) (9,2) – 55 (4,0) ** (13,2) – 79 (7,1) (20,3) – 10 (1,0) *** (21,3) – 11 (2,5) (23,8) 50  
* Beekhuizerzand, ** Hierden, de Essenburgh, *** Harderwijk

8. De Zandenplas-route (26 km)
    Vertrekpunt Nunspeet * (parkeermogelijkheid aanwezig)
- 83 (2,9) (2,9) – 57 (3,7) ** (6,6) – 71 (1,1) (7,7) – 72 (3,7) *** (11,4) – 14 (1,1) (12,5) – 15 (0,8) **** (13,3) – 16 (2,9) (16,2) – 18 (4,8) (21,0) – 29 (2,8) ***** (23,8) – 13 (1,9) (25,7) – 83
*          Nunspeet, ** Hulshorster Zand, *** Elspeetsche Heide, **** Vierhouten, ***** Zandenplas

9. Op weg naar “Villa Thornspic” (31 km)
    Vertrekpunt Nunspeet * (parkeermogelijkheid aanwezig)
- 83 (2,9) (2,9) – 57 (3,0) (5,9) – 80 (1,6) (7,5) – 81 (1,5) (9,0) – 82 (7,5) (16,5) – 01 (4,2) ** (20,7) – 27 (4,9) (25,6) – 29 (2,8) *** (28,4) – 13 (1,9) (30,3) – 83                          
* Nunspeet, ** Doornspijk, *** Zandenplas

10. Een bezoek aan “Elborak” (27 km)
      Vertrekpunt Doornspijk * (parkeermogelijkheid aanwezig)
Doornspijk – (2,1) (2,1) – 01 (1,7) (3,8) – 02 (1,8) ** (5,6) – 03 (4,6) (10,2) – 04 (4,4) (14,6) – 05 (2,4) (17,0) – 06 (3,5) (20,5) – 28 (4,1) (24,6) – 27 (2,1) (26,7) – Doornspijk
* Doornspijk, ** Elburg, 

Twee prachtige fietstochten (A en B) vanaf de parkeerplaats bij ‘Hampshire Inn’ (Stakenberg 86, Elspeet). (zie onder Elspeet ‘De Stakenberg’):

A. Verlaat de uitrit en ga aan het eind ervan rechts af over een afstand van 500 m tot paddenstoel 09652, daarna rechts af tot knooppunt (knp) 73. Bij dit knp links af (Schapendrift) richting knp 53. Na ongeveer 2 km aan de rechterkant van het zandpad een kruisteken (zie onder Elspeet – ‘Het houten kruis’).
Bij knp 53 links af naar knp 50 door het Beekhuizer Zand.
Vervolgens naar knp 77, 78 en 79.
Bij knp 79 links af, langs de Ermelosche schaapskooi op de Ermelosche hei naar knp 83, vervolgens naar knp 84. (zie onder Leuvenum – ‘De Zwarte Boer’).
Daarna richting knp 73, maar voor dit knp bij paddenstoel 09652 rechts af naar de parkeerplaats van ‘Hampshire Inn’.
Afstand ong. 30 km.

B. Verlaat de uitrit en ga aan het eind ervan rechts af over een afstand van 500 m tot paddenstoel 09652, daarna rechts af tot knooppunt (knp) 73. Bij dit knp rechts af naar knp 88, 87, 86, 61 (zie onder Uddel: ‘Uddelermeer’), 60, over ‘Het Houtdorperveld’ naar knp 82, 83, 86 (zie onder Ermelo Staverden: kerk, ‘Kasteel  Staverden’ en tuin), knp 87, 89 (zie onder Elspeet), 88, 73.
Bij knp 73 links af naar paddenstoel 09652 en daarna links af naar parkeerplaats ‘Hampshire Inn’.
Afstand ongeveer 30 km.

1911 - Het eerste rijwielpad

Nederland heeft een zeer uitgebreid net van fietspaden, het beste in de wereld! De kwaliteitsverbetering en de invoering van een fietsknooppuntennetwerk zijn speerpunten van het beleid.
Veel (asfalt)fietspaden op de Veluwe zijn verouderd en op meerdere plaatsen versleten. De paden hebben veel te lijden onder schades door opdruk van boomwortels en het afbrokkelen van de randen, onder andere doordat wilde zwijnen in de bermen wroeten. Veel fietspaden zijn bovendien te smal. De nieuwe fietspaden zijn twee meter breed en uitgevoerd in beton. Voldoende brede fietspaden zijn vooral van belang voor de veiligheid van de gebruikers, onder wie snelle mountainbikers en wielrenners, maar ook gebruikers van fietskarren en scootmobielen, aldus de provincie Gelderland. De bedoeling is dat de nieuwe fietspaden enkele decennia meegaan. Het lichte beton zal nog wat donkerder kleuren, maar minder hinder ondervinden van boomwortels en zwijnen, zo verwacht men.

In het orgaan van de ANWB in 1911, de Kampioen, werd gesproken over een nieuw ‘rijwielpad in de Hooge Veluwe’
“De verbinding van het noordoosten der Veluwe met het westen, het vorige jaar door de aanleg van het fietspad Tongeren-Vierhouten tot stand gekomen, is deze winter verder voortgezet door de aanleg van een rijwielpad over de heide van Staverden tot de zandweg (met rijwielpad) Ermelo-Drie, door den ANWB, ter lengte van 4716 m.
De gemeente Ermelo heeft het overige gedeelte tot de westelijke grens van de gemeente, ter lengte van 1510 m, aangelegd, zodat de gezamenlijke lengte 6256 m bedraagt.
De weg door bos en heide is prachtig, vooral als men, van Putten komende, van de hoogte, al vrijwielende, neerdaalt, alsof men zweeft, met het schitterende panorama op Leuvenum en Staverden.”

En nog steeds is het een verademing om op een warme dag na een klim vanuit Speuld de Drieërweg af te zoeven. Maar door de inmiddels uitgebreide begroeiing is daarbij geen zicht meer op Leuvenum en Staverden.

Een aanrader

'Boshuis Drie' met een ruime parkeermogelijkheid is een aansprekende basis om een van de in vier richting gaande fietstochten te ondernemen en ligt slechts 100 meter van knooppunt 81 af.. 

 

Rust 'een weinig' bij de 'Zwarte Boer' en maak gebruik van de unieke omgeving om een fietstocht te maken.

Bij knooppunt 84 ligt de 'Zwarte Boer' met een ruime parkeermogelijkheid. Geniet van bos (Leuvenumse Bos), zandverstuiving (Beekhuizer Zand) en heide (Ermelose heide) in één  fietsrit over ruim 20 kilometer. 84 - 85 (Poolse Weg) - 51 - 53 - 50 - 77 - 78 - 79 - 83 - 84.